İçindekiler 2 dk okuma
Önemli Not
Bu sayfa tıbbi tavsiye değildir. Melisa'nın potansiyel faydaları araştırmalarla desteklenmekle birlikte, herhangi bir sağlık sorununu tedavi etmek için kullanılmamalıdır. Kronik anksiyete için mutlaka bir uzman hekime danışın.
Melisa Nedir?
Melisa (Melissa officinalis), Doğu Akdeniz ve Orta Asya'ya özgü, nane familyasından çok yıllık bir bitkidir. Antik Yunanistan'da arı çekici özelliğiyle ünlüdür; Latince "Melissa" zaten "bal arısı" anlamına gelir. Orta Çağ Avrupası'nda ise Paracelsus'un ömrü uzatan mucizevi bitkisi olarak bilinen melisa, yüzyıllardır uyku bozukluğu, anksiyete, mide şikayetleri ve soğuk algınlığında kullanılmaktadır.
Melisa için sakinlik ve stres ölçümleri küçük insan çalışmalarında incelenmiştir; genel bilişsel üstünlük veya anksiyete tedavisi kesinleşmemiştir. Ekstreler birbirine eşdeğer değildir ve GABA-T mekanizması genel güvenlik garantisi oluşturmaz.
Etki Mekanizması
| Bileşik | Hedef | Etki |
|---|---|---|
| Rosmarinik asit | GABA-T inhibisyonu | Sinaptik GABA düzeyi artışı, anksiyoliz |
| Rosmarinik asit | MAO-A zayıf inhibisyonu | Serotonin / norepinefrin koruyucu katkı |
| Luteolin, apigenin | GABA-A pozitif modülasyon | Sedatif sinerji |
| Oleanik asit | Kolinerjik aktivite | Hafif kognitif destek |
Klinik Kanıtlar
Kennedy ve ark. (2002), 20 sağlıklı gençte tek doz 300, 600 ve 900 mg melisa ekstresini plaseboyla karşılaştırmıştır. 600 mg’da dikkat doğruluğu iyileşirken bazı hafıza ölçümleri doza ve zamana bağlı olarak kötüleşmiş, 900 mg’da uyanıklık azalmıştır. Ayrı 2004 laboratuvar stres çalışması 18 sağlıklı kişide 300 ve 600 mg kullanmıştır; 600 mg sakinlik puanını artırıp uyanıklığı azaltmıştır. Bunlar genel bilişsel iyileşme veya anksiyete tedavisi kanıtı değildir.
Bu kombinasyonların sağlıklı kişilerde etkinliği ve güvenliği yeterli kontrollü çalışmalarla gösterilmemiştir. Teorik tamamlayıcılık, kanıtlanmış sinerji veya birlikte kullanım önerisi değildir.
Doz bilgisi ve araştırma sınırları
Doz bilgisi ve araştırma sınırları
Buradaki doz bilgileri araştırma veya ürün bağlamıdır; kişisel reçete, doğrulanmış güvenli üst sınır veya sağlıklı kişilerde etkinlik garantisi değildir. Ekstreler ve farklı formülasyonlar miligram bazında eşdeğer kabul edilmemelidir.
Güvenlik ve Yan Etkiler
Noguchi-Shinohara ve ark. (2020), 23 Alzheimer hastasında 24 hafta boyunca günde 500 mg rosmarinik asit içeren melisa ekstresi incelemiştir. Ciddi yan etki görülmemiş, bilişsel ölçümlerde anlamlı fark bulunmamıştır. Küçük çalışma nadir veya uzun dönem zararları dışlamaz; bu doz 500 mg sıradan melisa ekstresiyle aynı değildir.
Kaynaklar
- Kennedy DO, et al. (2002). Modulation of mood and cognitive performance following acute administration of Melissa officinalis (lemon balm). Pharmacology Biochemistry and Behavior, 72(4), 953–964. PubMed · PMID 12062586
- Awad R, et al. (2003). Phytochemical and biological analysis of skullcap (Scutellaria lateriflora L.): a medicinal plant with anxiolytic properties. Phytomedicine, 10(8), 640–649. PubMed · PMID 14692724
- Cases J, et al. (2011). Pilot trial of Melissa officinalis L. leaf extract in the treatment of volunteers suffering from mild-to-moderate anxiety disorders and sleep disturbances. Mediterranean Journal of Nutrition and Metabolism, 4(3), 211–218. PubMed · PMID 22207903
- Scholey A, et al. (2014). Anti-stress effects of lemon balm-containing foods. Nutrients, 6(11), 4805–4821. PubMed · PMID 25360512
- Kennedy DO, Little W, Scholey AB. (2004). Attenuation of laboratory-induced stress in humans after acute administration of Melissa officinalis (Lemon Balm). Psychosomatic Medicine, 66(4), 607–613. https://doi.org/10.1097/01.psy.0000132877.72833.71 PubMed · PMID 15272110
- Noguchi-Shinohara M, et al. (2020). Safety and efficacy of Melissa officinalis extract containing rosmarinic acid in the prevention of Alzheimer's disease progression. Scientific Reports, 10(1), 18627. doi:10.1038/s41598-020-73729-2. PubMed · PMID 33122694
Bağlantı doğrulaması, yayının kimliğini kontrol eder; klinik iddiaların bağımsız uzman incelemesi anlamına gelmez. Kanıt ve kaynak yöntemimiz · Kaynak dizini
Sıkça Sorulan Sorular
Melisa için sakinlik ve stres ölçümleri küçük insan çalışmalarında incelenmiştir; genel bilişsel üstünlük veya anksiyete tedavisi kesinleşmemiştir. Ekstreler birbirine eşdeğer değildir ve GABA-T mekanizması genel güvenlik garantisi oluşturmaz.
Bu maddeler aynı konu altında incelenen örneklerdir; birlikte etkinlikleri veya güvenli doz takvimleri doğrulanmış değildir. Tek madde çalışmaları kombinasyonun klinik sinerjisini kanıtlamaz. Kaynak profilleri ve etkileşim uyarılarını birlikte değerlendirin.
Melisa için sakinlik ve stres ölçümleri küçük insan çalışmalarında incelenmiştir; genel bilişsel üstünlük veya anksiyete tedavisi kesinleşmemiştir. Ekstreler birbirine eşdeğer değildir ve GABA-T mekanizması genel güvenlik garantisi oluşturmaz.
Hayır, dikkatli olunmalıdır. Melisa bileşiklerinin tiroid hormonu sentezini inhibe edebileceği bilinmektedir. Tiroid ilaçları kullananlar veya hipotiroidizm tanısı olanlar, melisa kullanmadan önce mutlaka doktorlarına danışmalıdır.