---
type: "Nootropic"
title: "PQQ (Pirrolo Kinolin Kinon)"
description: "PQQ bir redoks bileşiğidir. Mitokondriyal biyogenez ve nöroproteksiyon bulguları çoğunlukla hücre ve hayvan çalışmalarına aittir; insanlarda beyinde yeni mitokondri oluşumu veya BDNF aracılı bilişsel yarar kanıtlanmamıştır."
resource: "https://nootropikler.com/tr/nootropics/pqq"
tags: ["Mitokondri", "Bilişsel Araştırma"]
timestamp: 2026-11-11T00:00:00Z
category: "Nörotrofik"
source: "Doğal"
latin: "Pyrroloquinoline quinone"
language: "tr"
---

# PQQ (Pirrolo Kinolin Kinon)

*Pyrroloquinoline quinone*

PQQ bir redoks bileşiğidir. Mitokondriyal biyogenez ve nöroproteksiyon bulguları çoğunlukla hücre ve hayvan çalışmalarına aittir; insanlarda beyinde yeni mitokondri oluşumu veya BDNF aracılı bilişsel yarar kanıtlanmamıştır.

## Hızlı Profil

| Özellik | Değer |
| --- | --- |
| Etki Başlangıcı | Kesin süre belirlenmedi |
| Araştırmada kullanılan doz | Bilişsel kullanım dozu belirlenmemiş |
| Güvenlik | Ayrıntılı uyarılara bakın |

> 2026-11-11 düzeltmesi: Fare karaciğeri, açık çalışma ve kontrollü insan deneyi ayrıldı. Hidrojen-mineral/PQQ karışımının BDNF sonucu gruplar arası testle sınırlandı. EFSA görüşü kendi ürün/kişi koşullarıyla verildi; genel yarı ömür ve desteklenmemiş insan BDNF/mitokondri iddiaları kaldırıldı.

## PQQ Nedir?

PQQ bir redoks bileşiğidir. Mitokondriyal biyogenez ve nöroproteksiyon bulguları çoğunlukla hücre ve hayvan çalışmalarına aittir; insanlarda beyinde yeni mitokondri oluşumu veya BDNF aracılı bilişsel yarar kanıtlanmamıştır.

## Etki Mekanizması

Stites ve ark. (2006), özellikle gelişim dönemindeki farelerde besinsel PQQ ile karaciğer mitokondri miktarı ve işlevini inceledi; PQQ’dan yoksun diyetle bazı ölçümler değişti.

Fare karaciğeri ve özel diyet modeli insan beyninde mitokondri veya BDNF artışını göstermez. Bu deney insanlarda PQQ eksikliği tanısı, esansiyel besin gereksinimi veya bilişsel yarar kanıtı değildir.

## Klinik Araştırmalar

Nakano ve ark. (2012), 17 yetişkine 8 hafta boyunca 20 mg/gün PQQ verilen açık etiketli bir çalışmada özbildirimli stres, yorgunluk ve uyku ölçümlerini incelemiştir. Plasebo grubu yoktur; bu çalışma bilişsel etkinlik veya CRP/LDL azalmasını göstermemiştir.

Plasebo grubu yoktur; başlangıca göre özbildirim değişimi nedensel etkililik değildir. Bu açık çalışma genel bilişsel yararı, CRP/LDL azalmasını veya birlikte kullanım güvenliğini belirlemez.

Tamakoshi ve ark. (2023), 20–65 yaş yetişkinlerde 12 haftalık, günde 20 mg PQQ disodyum tuzu/plasebo deneyinde bazı bellek ölçümlerinde iyileşme bildirdi; yaş alt gruplarının sonuçları ve zamanları farklıydı.

Erişilen özet örneklem sayısını vermez; sayı eklenmedi. Çok sayıda görev ve yaş alt grubu, her yaşta genel bilişsel yarar veya kişisel doz kanıtı değildir. Yazarlar arasında Mitsubishi Gas Chemical çalışanları vardır.

2024 deneyinde hafif bilişsel bozukluğu olan 34 yaşlı, 6 hafta hidrojen üreten mineraller/PQQ karışımı veya plasebo aldı. Serum BDNF’si aktif grupta başlangıca göre arttı (p=0.01), fakat tedavi×zaman etkileşimi anlamlı değildi (p=0.14).

Bu, saf PQQ veya kimyasal olarak “indirgenmiş PQQ” deneyi değildir; iki bileşenli bir üründür. Serum BDNF, beyin BDNF’si değildir. İkincil yönelim bulgusu ve çoklu ölçümler genel bilişsel etkililik ya da uzun dönem güvenlik kanıtı oluşturmaz.

## Doz bilgisi ve araştırma sınırları

> **Doz bilgisi ve araştırma sınırları:** Buradaki doz bilgileri araştırma veya ürün bağlamıdır; kişisel reçete, doğrulanmış güvenli üst sınır veya sağlıklı kişilerde etkinlik garantisi değildir. Ekstreler ve farklı formülasyonlar miligram bazında eşdeğer kabul edilmemelidir.

## Güvenlik ve Yan Etkiler

İnsan araştırmalarında kullanılan 10–20 mg/gün PQQ, herkes için kanıtlanmış güvenli doz değildir. Yüksek doz hayvan toksisite bulguları insanlarda güvenli bir eşik belirlemez. Bir etkileşimin bildirilmemiş olması birlikte kullanımın güvenliğini göstermez. Gebelik ve emzirmede güvenlik verisi yetersizdir; ilaç kullananlar birlikte kullanımı sağlık profesyoneliyle değerlendirmelidir.

EFSA (2017), BioPQQ adlı PQQ disodyum tuzunu belirli üretim/ürün koşullarında, gebeler ve emzirenler dışında sağlıklı yetişkinler için en fazla 20 mg/gün kullanım önerisi kapsamında güvenli değerlendirdi.

Bu ürün güvenliği görüşü bilişsel etkililik veya herkes için kişisel doz önerisi değildir. İnsan çalışmalarında kapsamlı böbrek değerlendirmesi yapılmadığı belirtilir. Gıdada bulunması takviye gereksinimi, gebelik güvenliği veya ilaç kombinasyonlarının güvenliği anlamına gelmez.


## Sıkça Sorulan Sorular

### PQQ ne işe yarar?

PQQ bir redoks bileşiğidir. Mitokondriyal biyogenez ve nöroproteksiyon bulguları çoğunlukla hücre ve hayvan çalışmalarına aittir; insanlarda beyinde yeni mitokondri oluşumu veya BDNF aracılı bilişsel yarar kanıtlanmamıştır.

### PQQ insan beyninde mitokondrileri artırır mı?

Fare karaciğeri ve özel diyet modeli insan beyninde mitokondri veya BDNF artışını göstermez. Bu deney insanlarda PQQ eksikliği tanısı, esansiyel besin gereksinimi veya bilişsel yarar kanıtı değildir.

### PQQ günde kaç mg alınmalı?

İnsan araştırmalarında 10–20 mg/gün PQQ kullanılmıştır; bu bir kişisel doz önerisi değildir. Takviyelerde kullanılan PQQ disodyum tuzu suda çözünür; yağlı öğünün gerekli olduğu iddiası desteklenmemektedir.

### EFSA değerlendirmesi herkes için güvenli doz belirler mi?

Bu ürün güvenliği görüşü bilişsel etkililik veya herkes için kişisel doz önerisi değildir. İnsan çalışmalarında kapsamlı böbrek değerlendirmesi yapılmadığı belirtilir. Gıdada bulunması takviye gereksinimi, gebelik güvenliği veya ilaç kombinasyonlarının güvenliği anlamına gelmez.

## Kaynaklar

- Stites T, et al. (2006). Pyrroloquinoline quinone modulates mitochondrial quantity and function in mice. *Journal of Nutrition*, 136(2), 390–396. [PubMed · PMID 16424117](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16424117/)
- Rucker R, et al. (2009). Potential physiological importance of pyrroloquinoline quinone. *Alternative Medicine Review*, 14(3), 268–277. [PubMed · PMID 19803551](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19803551/)
- Misra HS, et al. (2012). Pyrroloquinoline-quinone and its versatile roles in biological processes. *Journal of Biosciences*, 37(2), 313–325. [PubMed · PMID 22581337](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22581337/)
- Nakano M, Yamamoto T, Okamura H, Tsuda A, Kowatari Y. (2012). Effects of Oral Supplementation with Pyrroloquinoline Quinone on Stress, Fatigue, and Sleep. *Functional Foods in Health and Disease*, 2(8), 307–324. https://doi.org/10.31989/ffhd.v2i8.81 [Yayıncı kaydı · DOI · Functional Food Center](https://doi.org/10.31989/ffhd.v2i8.81)
- Tamakoshi M, et al. (2023). Pyrroloquinoline quinone disodium salt improves brain function in both younger and older adults. *Food & function*, 14(5), 2496-2501. https://doi.org/10.1039/d2fo01515c [PubMed · PMID 36807425](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36807425/)
- Baltic S, et al. (2024). The impact of six-week dihydrogen-pyrroloquinoline quinone supplementation on mitochondrial biomarkers, brain metabolism, and cognition in elderly individuals with mild cognitive impairment: a randomized controlled trial. *The journal of nutrition, health & aging*, 28(8), 100287. https://doi.org/10.1016/j.jnha.2024.100287 [PubMed · PMID 38908296](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38908296/)
- EFSA NDA Panel. (2017). Safety of pyrroloquinoline quinone disodium salt as a novel food pursuant to Regulation (EC) No 258/97. https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/5058 [European Food Safety Authority](https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/5058)

## İlgili Nootropikler

- [Koenzim Q10](/tr/okf/nootropics/coenzyme-q10.md)
- [NMN](/tr/okf/nootropics/nmn.md)
- [Lion's Mane](/tr/okf/nootropics/lions-mane.md)
